Thánh Bônaventura, nhà thần học lỗi lạc và Tiến sĩ Hội thánh, đã góp phần đưa truyền thống Phanxicô trở thành một trường phái tư tưởng. Ngài qua đời năm 1274 trong thời gian diễn ra Công đồng Lyon bàn về sự hiệp nhất các Kitô hữu. Ngài được Đức Giáo hoàng Sixtô IV phong thánh năm 1482. Ngày 15 tháng 7
THÁNH BÔNAVENTURA, GIÁM MỤC, TIẾN SĨ HỘI THÁNH
“Lòng căm ghét điều giả dối vốn có sẵn nơi tâm hồn; nhưng mọi sự căm ghét đều phát xuất từ tình yêu, mà tình yêu chân lý – nhất là chân lý mà linh hồn đã được tạo dựng để hướng tới – lại càng bén rễ sâu xa hơn trong tâm hồn.”
Thánh Bônaventura có tên khai sinh là Gioan Fidanza, ngài sinh tại Bagnoregio, gần Viterbo, là con của một thầy thuốc. Ngay từ nhỏ, ngài đã không có ý định nối nghiệp cha. Theo một truyền thuyết giải thích nguồn gốc tên dòng của ngài rằng khi còn nhỏ, ngài đã được Thánh Phanxicô Assisi chữa lành khỏi một cơn bệnh hiểm nghèo khi thánh nhân làm dấu thánh giá trên trán cậu bé và thốt lên: “Ôi, vận may tốt lành thay!” (Buona ventura!). Năm 18 tuổi, ngài đến Paris học tập và gia nhập Dòng Anh em Hèn mọn. Năm 1253, ngài hoàn tất chương trình học, nhận học vị magister (giáo sư) và được cấp phép giảng dạy thần học.
Sự chống đối các Dòng Hành Khất
Trong thời gian đó, một cuộc cuộc tranh chấp nội bộ gay gắt bùng nổ giữa các giáo sư triều và các giáo sư thuộc các Dòng Hành Khất. Trong một thời gian, các dòng này chưa được các trường đại học công nhận. Nguồn gốc của cuộc tranh luận bắt đầu từ thời Trung cổ, khi vào thế kỷ XIII, Giáo hội ban đầu đã lên án một số phong trào sống khó nghèo là lạc giáo, cho đến khi Đức Giáo hoàng Innôcentê III đã đón nhận các phong trào này vào trong Giáo hội và đặt họ dưới quyền trực tiếp của Tòa thánh. Đến năm 1254, căng thẳng lại bùng phát sau khi một tác phẩm được xuất bản tiên báo sự xuất hiện của một Giáo hội mới, chỉ được xây dựng trên lý tưởng khó nghèo và sẽ trở thành hiện thực trước năm 1260.
Vị Hồng y Dòng Phanxicô
Năm 1257, tu huynh Bônaventura được bầu làm Bề trên Tổng quyền Dòng Anh em Hèn mọn và trách vụ mới này buộc ngài phải rời bỏ công việc giảng dạy để thực hiện các chuyến kinh lý khắp châu Âu. Năm 1260, ngài biên soạn một cuốn tiểu sử mới về Thánh Phanxicô, mang tên Legenda Major, thay thế tất cả các tiểu sử trước đó; mục tiêu của ngài là củng cố sự hiệp nhất của hội dòng (lúc ấy đã có khoảng ba mươi ngàn tu sĩ), trước những đe dọa chia rẽ giữa khuynh hướng quá khắt khe trong việc sống lý tưởng khó nghèo và xu hướng thế tục hóa. Chính tác phẩm này đã trở thành nguồn cảm hứng để họa sĩ Giotto thực hiện loạt tranh nổi tiếng về cuộc đời thánh Phanxicô.
Năm 1271, Thánh Bônaventura trở về Viterbo và góp phần giải quyết cuộc khủng hoảng của mật nghị bầu Giáo hoàng kéo dài nhất trong lịch sử. Cuối cùng, mật nghị đã bầu người bạn của ngài lên ngôi Giáo hoàng: Đức Grêgôriô X. Hai năm sau, chính vị Giáo hoàng này bổ nhiệm ngài làm Giám mục Albano và phong Hồng y, đồng thời giao cho ngài tổ chức Công đồng Lyon nhằm thúc đẩy sự hiệp nhất giữa Giáo hội Latinh và Giáo hội Hy Lạp. Chính trong thời gian diễn ra công đồng này, năm 1274, Thánh Bônaventura qua đời sau khi đã có hai bài phát biểu.
Triết học phục vụ thần học
Năm 1588, Đức Giáo hoàng Sixtô V tôn phong ngài là Tiến sĩ Hội thánh cùng với Thánh Tôma Aquinô (khi đó Hội thánh mới chỉ có sáu vị Tiến sĩ), và phân biệt hai vị: Thánh Bônaventura là “Tiến sĩ Sốt Mến” (Doctor Seraphicus), còn Thánh Tôma Aquinô là “Tiến sĩ Thiên Thần” (Doctor Angelicus). Đóng góp của Thánh Bônaventura đối với thần học rất quan trọng: trước hết, dựa trên tư tưởng của Thánh Augustinô, ngài khẳng định rằng triết học cần phải phục vụ thần học, vì đối tượng của thần học chính là Thiên Chúa. Theo đó, triết học chỉ có thể trợ giúp con người trong hành trình tìm kiếm Thiên Chúa bằng cách đưa con người trở về với nội tâm, với linh hồn mình, để hướng về Thiên Chúa.
Ngoài ra, Thánh Bônaventura còn chủ trương rằng Đức Kitô là con đường dẫn đến mọi khoa học, và chỉ có Chân lý được mặc khải mới có thể quy tụ các khoa học ấy và hướng chúng tới mục tiêu tối hậu là nhận biết Thiên Chúa. Vì lẽ đó, vị thánh vốn bênh vực truyền thống Giáo phụ và chống lại chủ nghĩa Aristote này đã đi đến kết luận rằng sự hiểu biết khả dĩ duy nhất chính là sự hiểu biết đạt được qua chiêm niệm.
Sự biểu lộ của Ba Ngôi Cực Thánh trong thế giới
Một đóng góp quan trọng khác của Thánh Bônaventura, cũng bắt nguồn từ tư tưởng của Thánh Augustinô, là thần học về mầu nhiệm Ba Ngôi. Cụ thể, ngài cho thấy thế giới giống như một cuốn sách, trong đó mầu nhiệm Ba Ngôi được biểu lộ, vì chính nhờ Ba Ngôi mà thế giới được tạo thành. Vì thế, Thiên Chúa, Duy Nhất và Ba Ngôi, hiện diện như một “dấu vết” nơi mọi loài thụ tạo dù có sự sống hay không có sự sống; như một “hình ảnh” nơi những thụ tạo có lý trí, chẳng hạn như con người; và như “sự tương tự” nơi những thụ tạo công chính và thánh thiện, được Ân sủng chạm đến và được các nhân đức tin, cậy, mến làm cho sống động, khiến họ trở nên con cái Thiên Chúa.
Chuyển ngữ từ: vaticannews.va/fr
Nguồn: hdgmvietnam.com
Ban truyền thông
Trang thông tin chính thức của Giáo phận Hà Tĩnh do Ban Truyền thông Xã hội của Giáo phận đảm nhiệm. Mọi tin, bài, thư từ, ý kiến đóng góp, v.v.. xin vui lòng gửi về địa chỉ email: [email protected]
Nguồn: Giáo phận Hà Tĩnh