Vatican News
Mở đầu cuộc gặp gỡ, Đức Thánh Cha bày tỏ niềm vui khi được viếng thăm Napoli, thành phố mà ngài gọi là giàu có về nghệ thuật và văn hóa, nằm giữa lòng vùng Địa Trung Hải và được đánh dấu bởi một dân tộc “đặc biệt và vui tươi”, dù phải đối diện với nhiều khó khăn. Nhắc lại lời của Đức Giáo hoàng Phanxicô trong chuyến thăm Napoli năm 2015, ngài nói: “Cuộc sống ở Napoli chưa bao giờ dễ dàng, nhưng cũng chưa bao giờ buồn bã”, đồng thời khẳng định niềm vui chính là sức mạnh lớn lao của người dân nơi đây.
Khởi đi từ trình thuật hai môn đệ trên đường Emmaus, Đức Thánh Cha cho biết có một từ luôn vang vọng trong tâm hồn ngài: “chăm sóc”. Theo ngài, cũng như hai môn đệ thất vọng và mất phương hướng, ngày nay nhiều người trong Giáo hội cũng mang trong mình sự mệt mỏi, chán nản và cay đắng trước những hy vọng mục vụ chưa thành hiện thực. Tuy nhiên, Chúa Giêsu vẫn đến gần, cùng bước đi và chăm sóc con người bằng ánh sáng mới của Tin Mừng.
Từ đó, Đức Thánh Cha cảnh báo về điều trái ngược với sự chăm sóc là sự thờ ơ và bỏ mặc. Ngài nhắc đến những biểu hiện cụ thể của thực trạng này tại các thành phố: những khu vực xuống cấp, các vùng ngoại ô bị lãng quên và nhất là những hoàn cảnh trong đó chính phẩm giá con người không còn được bảo vệ. Tuy nhiên, điều mà Đức Thánh Cha đặc biệt nhấn mạnh chính là nhu cầu chăm sóc đời sống nội tâm, chăm sóc trái tim, nhân tính và các tương quan của con người.
Ngỏ lời đặc biệt với các linh mục và tu sĩ, Đức Thánh Cha nhìn nhận gánh nặng mục vụ ngày nay đã trở nên nặng nề hơn trước rất nhiều. Theo ngài, Napoli là một thành phố đầy tương phản: nơi vẻ đẹp, lòng đạo đức bình dân và truyền thống sống động đan xen với nghèo đói, bạo lực và nhiều mong manh xã hội. Trong bối cảnh ấy, người mục tử phải đối diện với vô vàn áp lực: lắng nghe những câu chuyện đau thương của con người, đồng hành với các gia đình khó khăn và giới trẻ mất định hướng, đáp ứng những nhu cầu vật chất lẫn tinh thần của người nghèo, đồng thời vẫn phải tiếp tục loan báo hy vọng Tin Mừng.
Đức Thánh Cha cũng thẳng thắn đề cập đến cảm giác bất lực mà nhiều mục tử đang trải qua khi nhận thấy ngôn ngữ và phương thức mục vụ truyền thống dường như không còn đủ sức trả lời cho các thách đố mới của thời đại, đặc biệt nơi người trẻ. Gánh nặng ấy, theo ngài, có nguy cơ làm con người kiệt sức và càng trầm trọng hơn bởi sự cô đơn và cảm giác bị cô lập trong sứ vụ.
Trước thực trạng đó, Đức Thánh Cha kêu gọi chăm sóc đời sống thiêng liêng như nền tảng đầu tiên của mọi hoạt động mục vụ. Ngài mời gọi các linh mục và tu sĩ nuôi dưỡng mối tương quan cá vị với Chúa qua cầu nguyện, biết dừng lại để lắng nghe những chuyển động nội tâm và để Chúa Thánh Thần soi sáng. Theo ngài, nếu thiếu điều này, thì thừa tác vụ rất dễ bị biến thành một “chức năng” thuần túy thay vì một hành trình hiến dâng.
Bên cạnh đời sống nội tâm, Đức Thánh Cha nhấn mạnh đến tầm quan trọng của tình huynh đệ và sự hiệp thông. Ngài khẳng định tình huynh đệ không chỉ là một khẩu hiệu, nhưng là yếu tố cấu thành căn tính của người mục tử. Trong bối cảnh xã hội ngày càng phân mảnh và cá nhân chủ nghĩa gia tăng, ngài mời gọi các linh mục và tu sĩ xây dựng những hình thức đời sống chung mới, giúp nâng đỡ nhau, cùng nhau phân định và cộng tác mục vụ.
Nhắc lại giáo huấn của Đức Phanxicô, Đức Thánh Cha Lêô XIV cảnh báo về nguy cơ của chủ nghĩa cá nhân trong đời sống Giáo hội và khẳng định rằng cần phải đáp lại bằng sự lựa chọn tình huynh đệ, với tinh thần truyền giáo và đời sống đơn sơ. Ngài khuyến khích các mục tử “tập sống nghệ thuật của sự gần gũi”, biết bước đi bên nhau thay vì sống cô lập.
Từ nền tảng ấy, Đức Thánh Cha mở rộng suy tư sang chiều kích hiệp hành của Giáo hội. Ngài nhắc đến kinh nghiệm Thượng Hội đồng giáo phận mà Giáo hội Napoli vừa trải qua như một “thời gian ân sủng”, giúp toàn thể cộng đoàn tái khám phá căn tính và sứ mạng của mình. Theo ngài, điều quan trọng nhất cần gìn giữ chính là phương pháp của Thượng Hội đồng: lắng nghe lẫn nhau, không loại trừ ai và trao tiếng nói cho cả những người ở bên lề.
Đức Thánh Cha mời gọi Giáo hội Napoli chuyển từ một nền mục vụ “bảo tồn” sang một nền mục vụ “truyền giáo”, có khả năng chạm đến đời sống cụ thể của con người. Trong một thành phố bị ảnh hưởng bởi bất bình đẳng xã hội, thất nghiệp nơi giới trẻ, tình trạng bỏ học và sự mong manh của đời sống gia đình, việc loan báo Tin Mừng không thể tách rời khỏi sự hiện diện cụ thể và liên đới của toàn thể cộng đoàn Giáo hội.
Ngài nhấn mạnh rằng mọi thành phần Dân Chúa, từ linh mục, tu sĩ đến giáo dân, đều là những chủ thể tích cực của đời sống và sứ vụ Giáo hội. Chính sự dấn thân và chứng tá của mỗi người sẽ giúp hình thành một cộng đoàn biết hiện diện, biết quan tâm và trở nên “men trong bột” cho xã hội.
Kết thúc diễn từ, Đức Thánh Cha nhắc đến mối dây gắn bó đặc biệt của người dân Napoli với thánh Gennaro, đồng thời gợi nhớ biết bao vị thánh nam nữ đã xuất hiện trong lịch sử thành phố như dấu chỉ của ân sủng Thiên Chúa. Ngài phó thác Giáo hội Napoli cho sự chuyển cầu của Đức Maria Hồn Xác Lên Trời và khích lệ các mục tử đừng sợ hãi hay nản lòng.
“Anh chị em đang ở trong một câu chuyện tình yêu – tình yêu của Chúa dành cho dân Người”, Đức Thánh Cha nói. “Ngay giữa những mạng lưới dày đặc của bóng tối, anh chị em có thể thắp lên một ánh sáng.”
Cuối cùng, Đức Thánh Cha mời gọi các giám mục, linh mục và tu sĩ hãy trở nên “những chứng nhân của Đức Kitô và những người gieo vãi tương lai” cho Giáo hội và thành phố Napoli.
Nguồn: vaticannews.va